Kluczowe zmiany w brytyjskim prawie imigracyjnym w 2026 roku
Reforma zapoczątkowana w białej księdze rządu z maja 2025 r. – „Restoring Control Over the Immigration System” – wchodzi w decydującą fazę wdrażania. Nowe przepisy wpływają nie tylko na osoby planujące przyjazd do Wielkiej Brytanii, ale również na pracodawców, studentów, przedsiębiorców i osoby już przebywające w UK na ścieżce do stałego pobytu.
1. Natychmiastowe zmiany imigracyjne od stycznia 2026
Wyższy wymóg języka angielskiego – od 8 stycznia 2026
Od 8 stycznia 2026 r. poziom znajomości języka angielskiego wymagany przy pierwszym wniosku o wizę Skilled Worker, Scale-up oraz High Potential Individual (HPI) wzrasta z poziomu B1 do B2 (czyli z poziomu GCSE do poziomu A-level).
Jest to istotna zmiana jakościowa – poziom B2 oznacza swobodne posługiwanie się językiem w środowisku zawodowym, w tym rozumienie złożonych tekstów, argumentowanie oraz precyzyjne wypowiedzi ustne i pisemne.
Co istotne:
- nowy wymóg dotyczy nowych wniosków składanych od 8.01.2026; w wielu przypadkach przedłużenia mają ochronę przejściową
- absolwenci na Graduate Visa, którzy planują przejście na Skilled Worker, mogą napotkać istotną barierę, jeśli wcześniej kwalifikowali się tylko na poziomie B1.
Konsekwencje praktyczne:
- osoby planujące aplikację powinny rozważyć jej złożenie przed 8 stycznia 2026 r.;
- kandydaci aplikujący w 2026 r. powinni wcześniej zaplanować egzamin IELTS/SELT;
2. Cyfrowa kontrola graniczna: pełne wdrożenie ETA od lutego 2026
Obowiązkowa Electronic Travel Authorisation (ETA) – od 25 lutego 2026
Od 25 lutego 2026 r. Wielka Brytania zacznie rygorystycznie egzekwować system ETA dla obywateli 85 krajów objętych ruchem bezwizowym. Oznacza to zasadę: „no permission, no travel”.
ETA będzie wymagana m.in. dla obywateli USA, Kanady, Australii, większości państw europejskich, Japonii, Korei Południowej, Brazylii oraz krajów Zatoki Perskiej. Obywatele brytyjscy i irlandzcy pozostają zwolnieni z tego obowiązku.
Najważniejsze informacje:
- koszt ETA: £16;
- ważność: 2 lata lub do wygaśnięcia paszportu;
- wielokrotne wjazdy do 6 miesięcy;
- każdy podróżny, w tym dzieci i niemowlęta, musi posiadać własną ETA;
- przewoźnicy będą sprawdzać ETA przed wejściem na pokład.
ETA jest powiązana elektronicznie z paszportem – jego wymiana wymaga nowego wniosku.
Uwaga dla firm:
ETA nie daje prawa do pracy, nawet w ramach krótkich wizyt biznesowych (spotkania, konferencje).
3. Rewolucja w stałym pobycie (ILR): „earned settlement” od wiosny 2026
Wydłużenie drogi do Indefinite Leave to Remain
Największa zmiana systemowa dotyczy stałego pobytu (ILR). Rząd planuje wydłużenie standardowego okresu kwalifikacyjnego z 5 do 10 lat dla większości wiz pracowniczych. Nowe zasady planowane są na kwiecień 2026 r., po zakończeniu konsultacji.
Nowy system opiera się na koncepcji „earned settlement”, czyli „wypracowanego osiedlenia”, z punktowym modelem oceny.
Czynniki wydłużające wymagany okres:
- korzystanie z funduszy publicznych;
- naruszenia prawa imigracyjnego;
- wcześniejszy pobyt nielegalny lub na wizie turystycznej;
Czynniki skracające okres:
- związek z obywatelem brytyjskim;
- wysokie zarobki (progi do potwierdzenia);
- praca w zawodach deficytowych;
- wyjątkowy wkład w życie społeczne lub gospodarcze UK.
Wymogi obowiązkowe dla wszystkich:
- dobra reputacja i spełnienie kryteriów „suitability”;
- język angielski na poziomie B2;
- dochód powyżej £12,570 przez określony czas.
Rząd nie potwierdził jeszcze, czy zmiany obejmą osoby już przebywające w UK – to jedna z kluczowych niewiadomych.
4. Wygaśnięcie Temporary Shortage List – grudzień 2026
Temporary Shortage List (TSL), umożliwiająca sponsorowanie wybranych zawodów poniżej poziomu RQF 6, wygasa 31 grudnia 2026 r.. Jeśli MAC nie zarekomenduje jej przedłużenia, zawody te znikną z systemu sponsorowania.
Pracownicy na TSL:
- nie mogą sprowadzać rodzin;
- nie korzystają z ulg płacowych.
5. Zmiany zapowiedziane po 2026 roku
Skrócenie Graduate Visa – od 1 stycznia 2027
Od 2027 r. absolwenci studiów licencjackich i magisterskich będą mogli pozostać w UK 18 miesięcy zamiast 24. Doktoranci zachowują 3-letni okres.
Zmiana ta wymusza szybsze przejście na Skilled Worker i zwiększa presję na wczesne planowanie kariery.
Opłata dla studentów zagranicznych – od 2028
Od sierpnia 2028 r. planowana jest opłata £925 rocznie za każdego studenta zagranicznego. Szczegóły są w trakcie konsultacji, ale już teraz budzą obawy uczelni o konkurencyjność.
6. Inne istotne zmiany z lat 2025–2026
- High Potential Individual: lista uczelni rozszerzona do top 100, ale wprowadzono roczny limit 8 000 wniosków.
- Innovator Founder: studenci mogą po ukończeniu studiów prowadzić działalność gospodarczą.
- Nowy system „suitability”: ujednolicone kryteria karalności, zadłużeń NHS i naruszeń prawa.
- Immigration Skills Charge: wzrost do £1,320 rocznie za pracownika (średnie i duże firmy).
7. Co to oznacza w praktyce?
Dla osób prywatnych
- rozważenie aplikacji o ILR przed kwietniem 2026;
- wcześniejsze przygotowanie do egzaminów językowych;
- śledzenie wyników konsultacji rządowych.
Dla pracodawców
- znaczący wzrost kosztów sponsorowania;
- konieczność wcześniejszego identyfikowania talentów;
- aktualizacja procedur HR i compliance.
Dla uczelni
- zaostrzone kontrole Home Office;
- konieczność dostosowania strategii finansowych i rekrutacyjnych.
Podsumowanie: kierunek brytyjskiej polityki imigracyjnej w 2026
Rok 2026 redefiniuje brytyjskie podejście do migracji. System staje się bardziej selektywny, droższy i wymagający, z naciskiem na wysokie kwalifikacje, zaawansowany język angielski oraz długoterminowy wkład w gospodarkę UK. Jednocześnie cyfrowa kontrola graniczna i ograniczenie ścieżek osiedlenia znacząco podnoszą próg wejścia do systemu.