Jak szybko rosną ceny? Inflacja w UK.
Ceny w Wielkiej Brytanii wzrosły o 2,6% w ciągu 12 miesięcy do marca 2025 roku — to mniej niż w lutym, gdy inflacja wyniosła 2,8%, jednak nadal powyżej docelowego poziomu 2%, który stara się utrzymać Bank Anglii.
W reakcji na spowalniającą inflację Bank Anglii dwukrotnie obniżył stopy procentowe w 2025 roku, sprowadzając je do poziomu 4,25%.
Czym jest inflacja?
Inflacja to wzrost cen towarów i usług w czasie. Przykładowo, jeśli butelka mleka kosztuje £1, a rok później £1,05, inflacja wynosi 5%.
Wskaźnik inflacji w Wielkiej Brytanii mierzy Urząd Statystyczny (ONS), śledząc zmiany cen setek codziennych produktów — od żywności po paliwo. Co roku aktualizuje on tzw. „koszyk dóbr”, który w 2025 roku poszerzono o zestawy VR i maty do jogi, a usunięto ogłoszenia w lokalnej prasie.
Główne dane – CPI i inflacja bazowa
Główną miarą inflacji jest wskaźnik CPI (Consumer Prices Index). W marcu 2025 wyniósł on 2,6%, co oznacza większy spadek, niż przewidywali analitycy — głównie dzięki niższym cenom odzieży i obuwia.
Inflacja bazowa, która nie uwzględnia cen żywności i energii ze względu na ich zmienność, wyniosła w marcu 3,4% — minimalnie mniej niż w lutym (3,5%).
Dlaczego ceny nadal rosną?
Choć inflacja spadła znacząco z rekordowych 11,1% w październiku 2022 roku, nie oznacza to spadku cen, a jedynie wolniejsze tempo ich wzrostu. Inflacja gwałtownie wzrosła w 2022 roku wskutek wzrostu popytu na energię po pandemii COVID-19 i rosyjskiej inwazji na Ukrainę.
Podwyżki stóp procentowych miały na celu spowolnienie wzrostu cen poprzez ograniczenie wydatków konsumentów i przedsiębiorstw.
Co dalej ze stopami procentowymi?
Bank Anglii rozpoczął obniżki w sierpniu 2024 roku. Do maja 2025 stopy zostały obniżone czterokrotnie, z 5,25% do 4,25%. Gubernator banku, Andrew Bailey, zapowiedział możliwość dalszych „ostrożnych i stopniowych” cięć, choć ostrzegł, że niepewność gospodarcza (m.in. przez nowe amerykańskie cła) może wpłynąć na przyszłe decyzje.
Bank prognozuje krótkotrwały wzrost inflacji do 3,7% w trzecim kwartale 2025 roku, po czym ma ona stopniowo spadać do końca 2027 roku.
Czy płace nadążają za inflacją?
Między grudniem a lutym realne wynagrodzenia w Wielkiej Brytanii wzrosły o 3%. Nominalnie (bez uwzględniania inflacji) płace wzrosły o 5,9%. Wzrost był wyższy w sektorze prywatnym niż publicznym.
Sytuacja w Europie i USA
W krajach strefy euro inflacja w kwietniu 2025 roku wyniosła 2,2%, bez zmian względem marca. Europejski Bank Centralny kilkukrotnie obniżył stopy, które obecnie wynoszą 2,5%.
W USA inflacja spadła do 2,4% w marcu. Rezerwa Federalna utrzymała stopy procentowe na poziomie 4,25–4,5%, powołując się na ryzyka wynikające z nieprzewidywalnych skutków ceł.
