Ceny energii rosną: co czeka gospodarstwa domowe?
Ceny energii w Wielkiej Brytanii ponownie wzrosły, a konsumenci nie mogą liczyć na znaczną ulgę w rachunkach w najbliższych miesiącach.
Od 1 stycznia 2025 r. zacznie obowiązywać nowy limit cenowy ustalony przez regulatora Ofgem. Dla typowego gospodarstwa domowego korzystającego z gazu i prądu na taryfie zmiennej oznacza to roczne wydatki w wysokości 1 738 funtów – o 21 funtów więcej niż w poprzednim kwartale. Ofgem zachęca konsumentów do podania aktualnych odczytów liczników, aby uniknąć nadpłat wynikających z szacunkowego zużycia.
Rosnące koszty życia
Rachunki za energię są obecnie o 50% wyższe niż przed pandemią COVID-19, a analitycy przewidują dalszy wzrost o około 3% w kwietniu 2025 r. Choć ceny spadły latem 2024 r., prognozy wskazują na kolejne podwyżki w październiku przyszłego roku.
Ceny energii gwałtownie wzrosły w 2022 r., kiedy wybuchł konflikt między Rosją a Ukrainą. Zdaniem ekspertów, globalna sytuacja wciąż jest niestabilna, co utrudnia przewidywanie dalszych zmian.
Craig Lowrey z firmy konsultingowej Cornwall Insight ostrzega:
„Patrząc w przyszłość, konsumenci muszą przygotować się na dalsze wahania cen.”
Kto płaci więcej?
Limit cenowy dotyczy gospodarstw domowych korzystających z taryf zmiennych i jest aktualizowany co trzy miesiące. Dla przeciętnego gospodarstwa oznacza to wzrost o 1,75 funta miesięcznie.
Jednak:
- Gospodarstwa na licznikach przedpłatowych płacą nieco mniej – około 1 690 funtów rocznie.
- Osoby płacące kwartalnie gotówką lub czekiem wydają najwięcej – przeciętnie 1 851 funtów rocznie.
- Opłaty stałe (standing charges) spadły nieznacznie, ale wciąż różnią się w zależności od regionu
Jak ograniczyć koszta?
Eksperci i kampanie społeczne podkreślają konieczność długoterminowych działań, takich jak programy izolacji budynków, które mogą pomóc najbardziej potrzebującym zmniejszyć rachunki.
Caroline Simpson z organizacji Warm This Winter mówi:
„Potrzebujemy trwałych rozwiązań, które będą wspierać ludzi w trudnej sytuacji finansowej.”
Ofgem zachęca również do poszukiwania tańszych ofert, takich jak umowy na stałą cenę. Choć oferują one stabilność, istnieje ryzyko, że konsumenci przegapią ewentualne spadki cen.
Wsparcie społeczności
W centrach społecznościowych, takich jak Grange Community Centre w Blackpool, eksperci doradzają mieszkańcom, jak ograniczyć rachunki.
Shaun Toussaint, pracownik socjalny, podpowiada:
„Jeśli ktoś potrafi korzystać z internetu, warto porównać ceny online. W przeciwnym razie można zadzwonić do swojego dostawcy i poprosić o pomoc.”
Ellen Ryan, inna pracownica społeczna, dodaje:
„Najlepiej znaleźć lokalne centrum wsparcia, jak biblioteka czy ośrodek społecznościowy. To pomoże ograniczyć wydatki na energię w domu.”
Praktyczne wskazówki na oszczędzanie energii
- Obniż temperaturę bojlera, jeśli woda jest zbyt gorąca.
- Ogranicz przeciągi – np. wkładając papier do nieużywanych kominów.
- Skróć czas prysznica do 4 minut. Organizacja WaterAid stworzyła playlistę z piosenkami o takiej długości.
- Używaj parowarów, zamiast gotować każde warzywo osobno.
- Wymień żarówki na LED-owe, które zużywają mniej energii.
Narastające zadłużenie
Według danych, brytyjskie gospodarstwa domowe są winne dostawcom energii już 3,8 miliarda funtów, a przeciętne zadłużenie wynosi ponad 1 500 funtów za prąd i 1 300 funtów za gaz.
Zdaniem ekspertów, długoterminowe rozwiązania, takie jak poprawa efektywności energetycznej budynków, są kluczowe, by zmniejszyć obciążenia finansowe gospodarstw domowych w obliczu rosnących cen.
